Rooklucht uit kleding

Na een avond rond een vuurkorf, een frituur of een café waar nog gerookt mag worden, ruikt je jas als de plek waar je was. Dat is niet omdat er vuil op zit — meestal is er niets te zien — maar omdat rook kleine, vettige deeltjes bevat die zich aan de vezel hechten en daar blijven zitten.

Dat verklaart waarom een gewone wasbeurt soms weinig doet: die pakt vuil aan, niet geur.

Eerst luchten, dan pas wassen

Geurmoleculen laten los in bewegende lucht. Voor lichte gevallen — één avond op een terras, een barbecue — is dat vaak genoeg:

• Buiten hangen, een nacht, liefst in de wind. Niet in de kast, niet over een stoel in dezelfde kamer.
• Binnenstebuiten, want de binnenkant heeft je lichaamswarmte gehad en houdt de geur het hardst vast.
• Uit elkaar hangen, niet opgevouwen. Lucht moet erlangs kunnen.

Meer daarover in hoe vaak moet je kleding wassen — luchten spaart veel wasbeurten uit, ook zonder rook.

Als luchten niet volstaat

Dan zit de geur in de vezel en heb je iets nodig dat hem losmaakt.

• Een halfuur weken in lauw water met een kop schoonmaakazijn, voor de wasbeurt. Azijn is zuur en breekt de vettige resten waar de geur in zit. De azijngeur zelf verdwijnt bij het drogen. Doe dit thuis in een emmer, niet in de trommel van een salon.
• Zuiveringszout, een halve kop bij de hoofdwas, bij katoen. Dat neemt geur op in plaats van hem te maskeren.
• Zo warm als het etiket toelaat. Vet lost beter op in warm water. Zie op welke temperatuur wassen.
• Een extra spoelbeurt, want wat je losmaakt moet er ook uit.
• Daarna buiten drogen. Uv-licht en wind doen het laatste stuk. Zie was buiten drogen.

Wat niet werkt: wasparfum of een dubbele dosis wasverzachter. Die leggen een geur bovenop de geur, en het vetlaagje van de verzachter houdt de rookdeeltjes juist vast. Zie wasverzachter.

Wat niet in de was kan

Een winterjas, een leren jack, een wollen mantel: precies de stukken die het meest naar rook ruiken, zijn vaak de stukken die je niet zomaar wast.

• Wol: luchten werkt hier uitzonderlijk goed, want de vezel neemt vocht op en geeft het weer af — en neemt de geur mee. Twee dagen buiten doet vaak wonderen. Zie wol wassen.
• Leer: alleen afnemen en luchten, nooit wassen. Zie leer en imitatieleer.
• Een technische jas: wassen mag, maar met het juiste middel — zie regenjas wassen en impregneren.
• Een stoombeurt helpt bij alles wat niet in water mag: hangend boven een hete douche, of met een kledingstomer. Stoom opent de vezel en laat geur ontsnappen.

Na een brand

Dan is het een ander verhaal. Brandrook bevat roet en verbrandingsresten die zich veel dieper hechten, en de geur komt na een gewone wasbeurt vaak terug zodra het textiel vochtig wordt.

• Uitkloppen en afborstelen voor je iets nat maakt: nat roet smeert uit en trekt in.
• Meerdere beurten zijn normaal, met azijn of zuiveringszout, en tussendoor telkens ruiken of het al zin heeft.
• Voor grote hoeveelheden is een professionele reiniger die brandschade doet realistischer dan tien beurten in een salon.
• Zit het in een dekbed, kussen of matras, reken dan op vervanging: die krijg je vanbinnen niet geurvrij. Zie een donsdeken wassen en kussens wassen.

Loopt er een verzekering, maak dan foto’s en overleg voor je gaat wassen — een gereinigd stuk is moeilijker te beoordelen.

In een wasserette

Dit is precies waar een grote trommel loont: één jas of één lading rokerig goed in een machine van 11 kilo, met ruimte om te bewegen en een extra spoelbeurt. Neem je eigen wasmiddel en je azijn mee, zie wat neem je mee naar de wasserette.

Eén beleefdheidsregel: laat de deur open als je klaar bent, en veeg de trommel uit als er roet in zat. Wat jij achterlaat, ruikt de volgende klant.