Tafellinnen en servetten

Tafellinnen is het textiel dat het minst vaak gewassen wordt en het meest te verduren krijgt: rode wijn, saus, kaarsvet, en dan een nacht wachten omdat de gasten pas om twee uur weg zijn.

Goed nieuws: de meeste feestvlekken gaan eruit, mits je ze niet eerst warm wast. Warmte zet vlekken vast, en dat is de fout die van een vlek een blijvertje maakt.

Meteen, aan tafel

Wat je ter plekke doet, bepaalt het meeste. Zonder het feest te verstoren:

• Rode wijn: dep op met een servet, strooi er zout op. Niet wrijven. Het zout houdt het vocht vast tot je het kunt uitspoelen.
• Vet en saus: schraap het overtollige eraf, dep en laat verder liggen.
• Kaarsvet: laten stollen. Nu eraan zitten smeert het uit.

Meer per soort vlek staat in vlekken verwijderen.

Later dezelfde avond of de ochtend erna

1. Alles koud uitspoelen onder de kraan, van de achterkant van de stof naar voren. Zo duw je de vlek eruit in plaats van er dieper in.
2. Kaarsvet: schraap de gestolde was eraf met een botte messenrug, leg dan keukenpapier boven én onder de stof en strijk er met een matig warm ijzer overheen. Het papier zuigt het vet op; wissel het tot er niets meer doorkomt. Zie strijken stap voor stap voor de standen.
3. Voorbehandelen met een druppel wasmiddel of galzeep op de vlek, een halfuur laten intrekken.
4. Weken in lauw water met wasmiddel, een paar uur, voor wit linnen of katoen dat er slecht aan toe is.

Wassen

• Wit katoen of linnen: 60 graden met waspoeder. Het zuurstofbleekmiddel in poeder is precies wat wijn- en sausvlekken aanpakt, en wat je wit wit houdt. Zie waspoeder, vloeibaar of capsules en witte was weer wit.
• Gekleurd of geborduurd tafellinnen: 40 graden, vloeibaar zonder bleek.
• Damast (het geweven glanspatroon): 40 graden, en niet te hard centrifugeren.
• Ruim laden. Een tafellaken voor twaalf personen vult in zijn eentje een halve trommel; propt het samen, dan blijven de vlekken zitten waar ze zaten. Zie hoeveel kilo was in de trommel.

Controleer voor het drogen of de vlek weg is. Is hij er nog, herhaal dan de voorbehandeling. Eenmaal door de droogkast is hij permanent.

Drogen en strijken

• Niet volledig drogen. Tafellinnen strijk je licht vochtig, en dan gaat het tien keer makkelijker.
• Katoen en linnen mogen heet gestreken worden — dat is precies waar de driepuntenstand voor is.
• Vouw het niet op maar rol het, of hang het over een brede hanger. Een tafellaken dat maanden in een scherpe vouw ligt, houdt daar een streep die er niet meer uitgaat.

Opbergen

Berg tafellinnen schoon op, nooit met een onzichtbare vlek erin: suiker en eiwitten oxideren in het donker en komen maanden later als gele vlekken tevoorschijn. Dat is dezelfde reden waarom je wol schoon opbergt tegen motten — vuil trekt aan wat je niet wilt.

Bewaar het luchtig, niet in plastic, en bij voorkeur liggend in een lade of tussen katoenen doeken. Vergeeld linnen dat lang opgeborgen lag, is er meestal weer bovenop te krijgen: een lange weekbeurt en daarna in de zon leggen, want uv bleekt.